GÜNLÜK HEDEF HESAPLAMASI
GÜN DAK XKİŞİ SAYISI X VERİMLİLİK
GÜNLÜK HEDEF ADET
ÜRÜN STANDART ZAMAN
ÖRNEK
540X14X0.80/7.5
806
PERİYOT HEDEFLERİNİN HESAPLANMASI
GÜNLÜK HEDEF / GÜN.DAK.X PERİYOT DAK.
PERİYOT HEDEF ADET
ÖRNEK
806/540X105
157
17 Şubat 2008 Pazar
DOKUMA KUMAŞ
DOKUMA KUMAŞ
İlk insanlar kendilerini dış etkilerden korumak için hayvan postlarına sarınıyorlardı.Dokuma fikrinin, hayvan kuyruklarının uzun olan kıllarını elleriyle örerek hayvan koşumları yapma çabasıyla ortaya çıktığı tahmin edilmektedir.
Medeniyet ilerledikçe ihtiyaçlar da çeşitlendi ve arttı. Giyimde kullandıkları postların yerini, yün liflerinden yapılmış basit örgüler almaya başladı. İnsanlar yün liflerini tabii renkleriyle kullandıkları gibi zamanla çeşitli renklere boyayarak tesirini arttırma yolunu buldular.Maksatlarına en uygun gelen hayvanın, koyun ve keçi olduğunu anlayarak üretime önem verdiler.Bunları bitkisel lifler, yani pamuk, keten, kenevir üretimi takip etti.
Dokumacılık sanatının ve insan zevkinin gelişmesinde çok büyük rolü olan bir dokuma maddesi de ipektir. İpek lifleri özellik ve değer bakımından diğer bütün liflerin üzerinde önemli bir yer tutar.
Ayrıca ipek, istihsalinin sınırlı ve güç oluşu verime ve dolayısıyla fiata tesir ettiğinden elde edilmesi zor, hatta lüks bir dokuma maddesi niteliğini uzun zaman muhafaza etmiştir. Bu yüzden uzun ve zahmetli araştırmalar neticesinde bilginler tabii ipeğe benzeyen suni ipeği bulmuşlardır. Bu çalışmaları suni yün ve diğer sentetik dokuma maddelerinin bulunuşu takip etmiştir.
Dokumacılığın gelişmesiyle beraber menşei madeni olan pek çok maddeler de dokuma maddesi olarak kullanılmaya başlanmıştır. Bunlar bazen parıltılarından süsü olarak, bazen de diğer liflerden farklı özellikleri yüzünden ihtiyaç maddesi olarak endtüstride yer almıştır.
PAMUKLU KUMAŞLARIN SINIFLANDIRILMASI
DÜZ DOKUMALAR
Pamuklu Bez: Atkı ipliğinin çözgü ipliğini bir alttan ve bir üstten geçmesi suretiyle elde edilen düzgün dokunuşlu kumaşlardır. Üzerinde zerafet sayılacak hiçbir desen bulunmaz. Kenevir ve ketenden yapılan bezlere nazaran daha az dayanıklı, fakat onlardan daha ucuzdur. Beyazlatılmış veya ham, ekseriyetle de renkli ipliklerle damalı olarak dokunurlar.
Basma: Zemini düz olup üzerlerine çeşitli renkte ve büyüklükte desenler basmak suretiyle elde edilen pamuklu dokumalara “basma” denir.
Hassa: Bez armür üzerine sık dokunmuş dayanıklı bir bezdir. Arzuya göre çok fazla apreli olarak da hazırlanır.
Kalın Patiska: Bunun ince ve sık dokunuşlu cinsleri de vardır. Aprelendikleri zaman çok sağlam görünürler.
Perkal: Çok sık dokunmuş pamuklu bezdir.Özel bir apresi vardır.
Opal: Pamuktan dokunmuş gayet ince ve düzgün bir kumaştır. Opal genel olarak havsız durumdadır.İnce ve oldukça seyrek bir şekilde dokunması bunu diğer kumaşlardan ayırır. Yumuşaktır.Vücudu tahriş etmediklerinden bebek çamaşırları yapmaya çok elverişlidir.
İnce Patiska (batist) ve ince Keten Bezi (linon): Bunlar tafta gibi düzgün dokunuşlu, çok az apreli hafif kumaşlardır. Özel şekilde aprelenmiş ve silindirden geçirilmiş merserize keten bezi, ipek gibi parlak bir görünüşe sahiptir.
Tülbent, Muslin ve Organdi: Bunlar sıkça dokunmuş, ince esnek ve seffaf bezlerdir.
Tülbent oldukça sık dokunmuş, seffaf ve apresiz bir dokumadır.Şifon gibi dökük bir duruşu vardır.
Muslin, iplikleri kıvrak, pürüzsüz, ince ve düzgün dokunmuş kumaştır.
Patron Muslin: Siyah ve beyaz renkte dokunmuş olabilir. Elbiselerde yardımcı malzeme olarak, şapkacılıkta, modellerin çıkarılmasında kullanılır.
Tarlatan: Muslinden daha ince ve döküktür. Muslinin kullanıldığı yerlerde kullanılır.
Organdi: Tülbent gibi oldukça sık dokunmuş şeffaf bir kumaştır. Müslinden az tülbentten çok parlaktır. Kırılabilir şekilde aprelidir.
Mermerşahi:Tülbentten kalın, kasarlı ince bir bezdir.Genel olarak dokunduktan sonra beyazlatılır
Gaz: Tülbentten çok daha seyrek dokunur.Ona göre biraz aprelidir. Dayanıklılığı tülbetten fazla, muslinden azdır.
Gipür ve tül: Bunlar kullaılacakları yerlere göre az veya çok apreli ağ şeklinde konunmuş, ince ve parlak dokumalardır. Bu cins dokumalar garnitür ve elbise yapılmasında mobilyacılıkta fazla miktarda kullanılır.
Margizet: Jorjete çok benzer. Pamuktan bez armürle oldukça ince bir surette dokunur. Genel olarak emprime edilmiş bir vaziyette görülen bu cins kumaşlardan bilhassa yazlık elbiseler yapılır.
Jorjet: İpliklerinin fazla bükülmüş olmasından dolayı oldukça bürümcüklü bir görünüşte olan ve bez armürle dokunan bir kumaş çeşitidir. Muhtelif desenlerde emprime yapılmış jorjetlerden, ince olmaları sebebiyle yazlık kadın elbiseleri yapılır.
Etamin, kaneva: Bunlar oldukça parlak atkı ve çözgü iplikleriyle yüzeyinde gözler teşkil edecek surette dokunan kumaşlardır.
Bilhassa işlemecilikte önem kazanan kan*******ar seyrek ve sık olmak üzere iki şekilde dokunur.
KRUVAZE DOKUMALAR
Kutil: Çok sık ve sağlam dokunmuş bir cins kumaştır. Bu kumaş bazen düz, bazen de çeşitli renklerde çubuklu dokunur. Buna kumlu bir görünüş vermek için kumaş evvela buharlama işlemine tabi tutulur. Sonra aprelenir.Bu cins kumaşlar saf pamuktan dokunursa da ketenle karışık dokunmuş kutiller de vardır.Bunlar minder, yastık örtüsü yapılmasında faydalanıldığı gibi bazen, istor, perde, çadır ve elbise yapılmasında kullanılır
Serj (şayak) Kruvaze kumaşlar: Bu cins kumaşlar damarlı veya çizgili olarak dokunur. Astar olarak, kanepe örtüsü olarak kullanılır.
İnce Saten: İpek apresi verilmiş parlak ve dökük kumaştır.Eni az olanlar hafif ve ipekli kumaşlar yerine satılır. İyi cinsleri erkek elbiselerinde, paltolarda astar olarak kullanılır. Bundan mobilyacılıkta da faydalanılır.
Saten Serj ve işlemeli saten: Hafif ipek apresi verilmiş, her renkte dokunan ve elbise astarı olarak kullanılan bir kumaştır.
Çin Sateni: Sağlam ve yalnız siyah renkli olarak dokunan ve sadece erkek elbise ve paltolarında astar olarak kullanılan bir kumaştır, pahalıdır. Pamuk ve yün iplikleri karıştırılarak yapılmış fantezi isimler altında satılan kumaşlar bunun yerine kullanılır.
Lustrin: Bunun bir yüzüne cilalı bir apre yapılmış olduğundan parlak bir görünüşü vardır.Çeşitli renklerde boyanmış olarak hazırlanır.
Finet: İnce şayak dokuma bir kumaştır. Tersi az veya çok tüylüdür.
Pike: Kumaşın yüzü şayak gibi dokunmuş fantezi şekillidir. Tersi biraz havlıdır. Bebek kundakları, çocuk elbiseleri ve garnitürler yapılmasında çok kullanılır. Farklı enlerde kullanılanları mobilyacılıkta da faydalanılır.
YUMUŞAK VE YÜN GİBİ GÖRÜNÜŞLÜ OLAN HAVLI KUMAŞLAR
Fanila: Düz, beyaz veya renkli çigili bir dokuma çeşitidir.
Uatin ve Molton: Molton gevşek dokunmuş tersi kumaşın kalitesine göre az veya çok havlı, yumuşak, yünlü veya pamuklu bir kumaştır. Uatin, Elbisenin astarıyla kumaşın arasına konan atılmış ve bastırılmış yün, pamuk veya ipekli bir kumaştır.
Kadife: Yüzünde tamamen veya kısmen az veya çok yükseklikte tüy (hav) veya sık kıvırcık halinde halka bulunan zemini düz bir kanevadan ibaret olan pamuklu kumaşlardır.
Düvetin ve Velütin: Aynı isimdeki ipek dokumalar taklit edilerek yapılmış çok kısa havlı, yumuşak, yıkanabilir ve ucuz pamuklu kumaşlardır. İnce, fitilli, çizgili ve emprime olanlar daha ziyade elbise ve sabahlık yapılmasında kullanılır.
İPEKLİ KUMAŞLAR
Taftalar: İki yüzü de birbirinin aynı olan bez armür üzerine dokunmuş perdahlı bir kumaştır. Dokuması çok basittir. Çok gergin iplik dizileri üzerinde teller fevkalade muntazam şekilde birleşmiş olarak görülür.
Kamelyon, Fay, Muare, Luizin, Payet, Ponje, Fular, Florans gibi çeşitleri vardır.
Serj ve diyagonaller: Serj veya diyagonal bir dokuma çeşitidir. Çözgü iplikleri atkı iplikleriyle yapılmak istenen desene göre 1/3, ¼ veya diğer bir oranda kesiştirilmek suretiyle elde edilir. Üstte kalan ipliklerin uzunluğunca diyagonal bir görünüş hasıl olur.Bu dokunuş tarzı kumaşın sağlamlığına tesir etmez. Bu şekilde birçok değişik kumaş çeşitleri elde edilmiş olur.
Kruvaze, tersi ve yüzü düzgün serj tarzında dokunmuş bileşik bir kumaştır.
Sura, Atkı iplikleri diyagonal şekilde dokunmuş, düz veya perdahlı görünüşlü bir kumaştır.
Satenler: Saten, serj dokumanın bir çeşidi olup, tanesiz, düz ve çok parlak yüzeyli bir kumaştır. İplikler birbiri üzerine ve kumaşın her iki yüzünde çok sık olarak dokunmuştur. Satenlerin cinsi kullanılan ipeğin miktarına göre değişir.
Saten düşes, kalın, duruşunu muhafaza eden en iyi cins satendir. Daima pahalı bir kumaştır, boyanmış ipliklerle dokunur.
Serbest saten, Çok yumuşak, çok parlak, tersi hafif dişli olup, dokunduktan sonra boyanan bir kumaştır.
Şarmöz, Kalın, diğer cinslere nazaran daha az parlak, çok dökük bir cins satendir. Atkı ipliklerinden biri Kreplerde olduğu gibi çok bükümlüdür.
Krep saten, Buna “bengal” de denir. Parlak çok dökük bir kumaştır
Saten döliyon, adi satenden biraz daha mat, serj dokumalı, atkı iplikleri çok sıkıştırılmış bir kumaştır. Boyanmış ipliklerle dokunur.
Şarjan saten,Şanjan tafta gibi iki renkli ipekle yapılır. Pek sağlam değildir.
Armürler: Dokuma tezgahlarında kullanılan yardımcı parçalarla dokunan kumaşlardır.
Armür, Sık dokunmuş, atkı iplikleri şekil vermede bilhassa enlemesine düzgün damarlar teşkil etmede önemli rol oynayan bir kumaştır.
Rips, Yüzeyinde yan yana dizilmiş ve kumaş boyunca seri halinde çubuklar bulunan parlak yüzeyli bir kumaştır. Bu çubukları teşkil eden ipliklerin diğer dokumalara nazaran daha gevşek bir halde olması sebebiyle temas ettikleri düzgün olmayan yüzeylere takılarak, kumaş çabucak bozulur.
Grogren ve Otoman, atkı iplikleriyle, kumaşın uzerinde aynı istikamette teşkil edilen kabarık çizgilerle tanınan kalıp ipekli dokumalardır.
İpek dra, ipek kaşmir ve dublfas, Oldukça kalın, küçük taneli görünüşlü, bir yüzü saten diğer yüzü tafta dokunuşlu bir kumaştır.
Kadifeler: Yüzünde tamamen veya kısmen veya çok yükseklikte sık tüy veya sık kıvırcık halka meydana gelecek surette dokunan havlı ipekli kumaşlardır.
Kısa havlı kadifeler, tersi saten olan kadifeler, frize kadifeler, kuzey kadifeleri, tüysüz kadifeler (kemha) gibi çeşitleri vardır.
Krepler: Bükülmüş ipek ipliğinden bez armürle dokunan ince kumaşlara krep adı verilir. Kreplerin iplikleri bükümlü olmasından dolayı bürümcüklü bir görünüşü vardır.Kumaş tel tel söküldüğü zaman serbest kalan iplikler bükülmeye başlar.
Fransız krepleri, gayet iyi bükülmüş çözgü ve atkı iplikleriyle dokunur ve sonra sıcakta deri kaplı silindirlerle aprelenir.
İngiliz krepleri, Fransız krepleri gibi dokunursa da kullanılan ipek iplikleri biraz daha kalın ve gevşek bir kumaştır.
Çin krepleri, ham ipekten yapılmış çözgü iplikleriyle fazla bükülmüş atkı ipliklerinden meydana gelir.Bundan dolayı krep döşinin diğer kreplerden daha dalgalı bir görünüşü vardır.Kumaş haline geldikten sonra boyanır ve fazla telleri temizlenir. Bu işlemlerle çözgü iplikleri parlak ve esnek bir hal alır. Atkı iplikleri ise bilakis kumaşı büzer, buruşturur ve darlaştırır.
Avrupa krepdöşini,Doğu krepdöşinlerine nazaran daha ince, hafif ve daha muntazam görünüşlü ve parlaktır.
Krep şap, şap ipeğinden yapılmış ve az gofreli bir cins krep döşindir. Adi kreplere nazaran daha ucuzdur.
Krep jorjet, Atkı ve çözgü ipliklerinin fazla bükümlü olmasından dolayı oldukça bürümcüklü bir görünüşte olan kumaşlara “jorjet” denir. Krep jorjet mat bir kumaş çeşitidir.
Krep Maroken, çok kalın bir çins krep döşindir. Atkı iplikleri kalıp olup,pamuk, yün veya ipekten olabilir.
Burret, ipek deşeleriyle dokunan dişli görünüşte, elde buruşan, kalın, yumuşak ve çok kullanışlı bir kumaştır.
Bürümcük, ham ipeğe çok az ketep ipliği karıştırılarak bez dokuma tekniğine göre yapılan bir kumaştır. İnce seyrek dokulu krepon görünüşündedir. Eskiden iç çamaşırları, yatak çarşafları bürümcükten yapılırdı.
Gazlar: Çözgüleri çift iplik olurp birbirine dolanarak hasıl ettikleri aralıklardan muntazam mesafelerde atkı ipliği geçirilmek suretiyle elde edilen ince seyrek ipek kumaşlardır.İlk defa Suriye’nin Gaza şehrinde dokunan bu nevi kumaşlara dokunduğu yerin adına bağlı olarak “Gaz” adı verilmiştir. İnce, seyrek, hafif ve parlak bir kumaş olan gazların düz, çubuklu, damalı, benekli ve jakarlı gibi muhtelif cinsleri vardır.
Tüller: Az veya çok bükümlü ipek naylon iplikleriyle ağ şeklinde dokunmuş bir kumaştır. Tüllerin enleri diğer kumaşlardan daha fazladır. Değişik görünüşe sahip çeşitli tüller vardır. Tül file, tül grek, tül gipür, tül dantel, tül Brüksel gibi.
Çok hafif ve ince olan düz düllere illüzyon denir. Bu cins tül geniş olarak fazla miktarda dokunur. Elbise ve konfeksiyonlarda, küçük parçalar halinde kesilerek de vualet olarak şapkalarda kullanılır.
YÜNLÜ KUMAŞLAR
Yünlü kumaşları üç grupta inceleyebiliriz.
1-Zemini düz, havlı yünler
2-Çeşitli tekniklerle dokunmuş yünlüler
3-Fantezi yünlüler
Zemini Düz Havlı Yünler:
Dra, Düz yünlülerin en tiğik örneğidir. Bez armür üzerine dokunmuş, tüylendirilmiş, özel bir aletle ezilmiş, bu suretle özel bir apre kazandırılmış bir kumaştır. Pahalı bir kumaştır. Ucuz cinslerinin atkı iplikleri pamuktan olup yeni yünden, artık yünlerden ve çuha kırpıntılarından patiska üzerine yapıştırmak suretiyle de yapılır.
Çuha, dranın kalın ipliklerle dokunmuş şeklidir. Ucuz erkek elbiseleri, masa örtüleri yapılmasında kullanılır.
Asker çuhası, Kaba ve hafif keçeleşmiş şekildedir. Asker elbiselerinin yapılmasında kullanılır.
Amazon Çuhası, Amazon çuhası ise iyice yatırılmış uzun kılları olan ince ve dökük bir kumaştır.
Bunlar dışında zemini düz havlı yün kumaşlardan bazıları, kastor, muflon, fötr, lodendir.
Çeşitli tekniklerle dokunmuş Yünlüler:
Serj (şayak) İnce, sık, tersi yüzünden aynı olarak dokunmuş iki yüzü de ince damarlı bir kumaştır.
Gabardin: Serjden daha kalındır. Tersi ve yüzü aynı olup damarları mütebarizdir.Dokusunun sık ve çapraz oluşu dolayısıyla kolay su geçirmediği için, manto, pardösü ve yağmurluk gibi giyecek eşyası yapılmasında kullanılır.
Aba: Geniş, kaba bir serjdir. Dokunulduğunda sert bir his bırakır.
Bengalin ve Poplin: Havsız, ince, sık kumaşlardır. Kumaşın eni istikametinde küçük damarları vardır. Bu kumaşlar çok sağlam fakat pahalıdırlar.
Rips: Poplin gibi fakat ondan daha kaba ve sert bir kumaştır
Yün Saten: genel olarak siyah renkte dokunur .
Alpaga: Kuru, parlak görünüşlü tiftik karıştırılarak dokunan çok güzel bir kumaştır. Yazlık elbiseler yapılmasında kullanılır
Merinos: Çapraz dokunmuş, kalın sağlam bir kumaştır
Etamin ve Yün vual: Bunlar hafif, fantezi, çok ince yazlık kumaşlardır.
Yukarıda farklı birçok kumaş çeşidinden kısaca bahsettik. Bunlar dışında çok çeşitli kumaşlar teknoloji ve moda geliştikçe üretilmekte ve firmaların verdiği özel isimlerle de piyasaya sürülmektedir
İlk insanlar kendilerini dış etkilerden korumak için hayvan postlarına sarınıyorlardı.Dokuma fikrinin, hayvan kuyruklarının uzun olan kıllarını elleriyle örerek hayvan koşumları yapma çabasıyla ortaya çıktığı tahmin edilmektedir.
Medeniyet ilerledikçe ihtiyaçlar da çeşitlendi ve arttı. Giyimde kullandıkları postların yerini, yün liflerinden yapılmış basit örgüler almaya başladı. İnsanlar yün liflerini tabii renkleriyle kullandıkları gibi zamanla çeşitli renklere boyayarak tesirini arttırma yolunu buldular.Maksatlarına en uygun gelen hayvanın, koyun ve keçi olduğunu anlayarak üretime önem verdiler.Bunları bitkisel lifler, yani pamuk, keten, kenevir üretimi takip etti.
Dokumacılık sanatının ve insan zevkinin gelişmesinde çok büyük rolü olan bir dokuma maddesi de ipektir. İpek lifleri özellik ve değer bakımından diğer bütün liflerin üzerinde önemli bir yer tutar.
Ayrıca ipek, istihsalinin sınırlı ve güç oluşu verime ve dolayısıyla fiata tesir ettiğinden elde edilmesi zor, hatta lüks bir dokuma maddesi niteliğini uzun zaman muhafaza etmiştir. Bu yüzden uzun ve zahmetli araştırmalar neticesinde bilginler tabii ipeğe benzeyen suni ipeği bulmuşlardır. Bu çalışmaları suni yün ve diğer sentetik dokuma maddelerinin bulunuşu takip etmiştir.
Dokumacılığın gelişmesiyle beraber menşei madeni olan pek çok maddeler de dokuma maddesi olarak kullanılmaya başlanmıştır. Bunlar bazen parıltılarından süsü olarak, bazen de diğer liflerden farklı özellikleri yüzünden ihtiyaç maddesi olarak endtüstride yer almıştır.
PAMUKLU KUMAŞLARIN SINIFLANDIRILMASI
DÜZ DOKUMALAR
Pamuklu Bez: Atkı ipliğinin çözgü ipliğini bir alttan ve bir üstten geçmesi suretiyle elde edilen düzgün dokunuşlu kumaşlardır. Üzerinde zerafet sayılacak hiçbir desen bulunmaz. Kenevir ve ketenden yapılan bezlere nazaran daha az dayanıklı, fakat onlardan daha ucuzdur. Beyazlatılmış veya ham, ekseriyetle de renkli ipliklerle damalı olarak dokunurlar.
Basma: Zemini düz olup üzerlerine çeşitli renkte ve büyüklükte desenler basmak suretiyle elde edilen pamuklu dokumalara “basma” denir.
Hassa: Bez armür üzerine sık dokunmuş dayanıklı bir bezdir. Arzuya göre çok fazla apreli olarak da hazırlanır.
Kalın Patiska: Bunun ince ve sık dokunuşlu cinsleri de vardır. Aprelendikleri zaman çok sağlam görünürler.
Perkal: Çok sık dokunmuş pamuklu bezdir.Özel bir apresi vardır.
Opal: Pamuktan dokunmuş gayet ince ve düzgün bir kumaştır. Opal genel olarak havsız durumdadır.İnce ve oldukça seyrek bir şekilde dokunması bunu diğer kumaşlardan ayırır. Yumuşaktır.Vücudu tahriş etmediklerinden bebek çamaşırları yapmaya çok elverişlidir.
İnce Patiska (batist) ve ince Keten Bezi (linon): Bunlar tafta gibi düzgün dokunuşlu, çok az apreli hafif kumaşlardır. Özel şekilde aprelenmiş ve silindirden geçirilmiş merserize keten bezi, ipek gibi parlak bir görünüşe sahiptir.
Tülbent, Muslin ve Organdi: Bunlar sıkça dokunmuş, ince esnek ve seffaf bezlerdir.
Tülbent oldukça sık dokunmuş, seffaf ve apresiz bir dokumadır.Şifon gibi dökük bir duruşu vardır.
Muslin, iplikleri kıvrak, pürüzsüz, ince ve düzgün dokunmuş kumaştır.
Patron Muslin: Siyah ve beyaz renkte dokunmuş olabilir. Elbiselerde yardımcı malzeme olarak, şapkacılıkta, modellerin çıkarılmasında kullanılır.
Tarlatan: Muslinden daha ince ve döküktür. Muslinin kullanıldığı yerlerde kullanılır.
Organdi: Tülbent gibi oldukça sık dokunmuş şeffaf bir kumaştır. Müslinden az tülbentten çok parlaktır. Kırılabilir şekilde aprelidir.
Mermerşahi:Tülbentten kalın, kasarlı ince bir bezdir.Genel olarak dokunduktan sonra beyazlatılır
Gaz: Tülbentten çok daha seyrek dokunur.Ona göre biraz aprelidir. Dayanıklılığı tülbetten fazla, muslinden azdır.
Gipür ve tül: Bunlar kullaılacakları yerlere göre az veya çok apreli ağ şeklinde konunmuş, ince ve parlak dokumalardır. Bu cins dokumalar garnitür ve elbise yapılmasında mobilyacılıkta fazla miktarda kullanılır.
Margizet: Jorjete çok benzer. Pamuktan bez armürle oldukça ince bir surette dokunur. Genel olarak emprime edilmiş bir vaziyette görülen bu cins kumaşlardan bilhassa yazlık elbiseler yapılır.
Jorjet: İpliklerinin fazla bükülmüş olmasından dolayı oldukça bürümcüklü bir görünüşte olan ve bez armürle dokunan bir kumaş çeşitidir. Muhtelif desenlerde emprime yapılmış jorjetlerden, ince olmaları sebebiyle yazlık kadın elbiseleri yapılır.
Etamin, kaneva: Bunlar oldukça parlak atkı ve çözgü iplikleriyle yüzeyinde gözler teşkil edecek surette dokunan kumaşlardır.
Bilhassa işlemecilikte önem kazanan kan*******ar seyrek ve sık olmak üzere iki şekilde dokunur.
KRUVAZE DOKUMALAR
Kutil: Çok sık ve sağlam dokunmuş bir cins kumaştır. Bu kumaş bazen düz, bazen de çeşitli renklerde çubuklu dokunur. Buna kumlu bir görünüş vermek için kumaş evvela buharlama işlemine tabi tutulur. Sonra aprelenir.Bu cins kumaşlar saf pamuktan dokunursa da ketenle karışık dokunmuş kutiller de vardır.Bunlar minder, yastık örtüsü yapılmasında faydalanıldığı gibi bazen, istor, perde, çadır ve elbise yapılmasında kullanılır
Serj (şayak) Kruvaze kumaşlar: Bu cins kumaşlar damarlı veya çizgili olarak dokunur. Astar olarak, kanepe örtüsü olarak kullanılır.
İnce Saten: İpek apresi verilmiş parlak ve dökük kumaştır.Eni az olanlar hafif ve ipekli kumaşlar yerine satılır. İyi cinsleri erkek elbiselerinde, paltolarda astar olarak kullanılır. Bundan mobilyacılıkta da faydalanılır.
Saten Serj ve işlemeli saten: Hafif ipek apresi verilmiş, her renkte dokunan ve elbise astarı olarak kullanılan bir kumaştır.
Çin Sateni: Sağlam ve yalnız siyah renkli olarak dokunan ve sadece erkek elbise ve paltolarında astar olarak kullanılan bir kumaştır, pahalıdır. Pamuk ve yün iplikleri karıştırılarak yapılmış fantezi isimler altında satılan kumaşlar bunun yerine kullanılır.
Lustrin: Bunun bir yüzüne cilalı bir apre yapılmış olduğundan parlak bir görünüşü vardır.Çeşitli renklerde boyanmış olarak hazırlanır.
Finet: İnce şayak dokuma bir kumaştır. Tersi az veya çok tüylüdür.
Pike: Kumaşın yüzü şayak gibi dokunmuş fantezi şekillidir. Tersi biraz havlıdır. Bebek kundakları, çocuk elbiseleri ve garnitürler yapılmasında çok kullanılır. Farklı enlerde kullanılanları mobilyacılıkta da faydalanılır.
YUMUŞAK VE YÜN GİBİ GÖRÜNÜŞLÜ OLAN HAVLI KUMAŞLAR
Fanila: Düz, beyaz veya renkli çigili bir dokuma çeşitidir.
Uatin ve Molton: Molton gevşek dokunmuş tersi kumaşın kalitesine göre az veya çok havlı, yumuşak, yünlü veya pamuklu bir kumaştır. Uatin, Elbisenin astarıyla kumaşın arasına konan atılmış ve bastırılmış yün, pamuk veya ipekli bir kumaştır.
Kadife: Yüzünde tamamen veya kısmen az veya çok yükseklikte tüy (hav) veya sık kıvırcık halinde halka bulunan zemini düz bir kanevadan ibaret olan pamuklu kumaşlardır.
Düvetin ve Velütin: Aynı isimdeki ipek dokumalar taklit edilerek yapılmış çok kısa havlı, yumuşak, yıkanabilir ve ucuz pamuklu kumaşlardır. İnce, fitilli, çizgili ve emprime olanlar daha ziyade elbise ve sabahlık yapılmasında kullanılır.
İPEKLİ KUMAŞLAR
Taftalar: İki yüzü de birbirinin aynı olan bez armür üzerine dokunmuş perdahlı bir kumaştır. Dokuması çok basittir. Çok gergin iplik dizileri üzerinde teller fevkalade muntazam şekilde birleşmiş olarak görülür.
Kamelyon, Fay, Muare, Luizin, Payet, Ponje, Fular, Florans gibi çeşitleri vardır.
Serj ve diyagonaller: Serj veya diyagonal bir dokuma çeşitidir. Çözgü iplikleri atkı iplikleriyle yapılmak istenen desene göre 1/3, ¼ veya diğer bir oranda kesiştirilmek suretiyle elde edilir. Üstte kalan ipliklerin uzunluğunca diyagonal bir görünüş hasıl olur.Bu dokunuş tarzı kumaşın sağlamlığına tesir etmez. Bu şekilde birçok değişik kumaş çeşitleri elde edilmiş olur.
Kruvaze, tersi ve yüzü düzgün serj tarzında dokunmuş bileşik bir kumaştır.
Sura, Atkı iplikleri diyagonal şekilde dokunmuş, düz veya perdahlı görünüşlü bir kumaştır.
Satenler: Saten, serj dokumanın bir çeşidi olup, tanesiz, düz ve çok parlak yüzeyli bir kumaştır. İplikler birbiri üzerine ve kumaşın her iki yüzünde çok sık olarak dokunmuştur. Satenlerin cinsi kullanılan ipeğin miktarına göre değişir.
Saten düşes, kalın, duruşunu muhafaza eden en iyi cins satendir. Daima pahalı bir kumaştır, boyanmış ipliklerle dokunur.
Serbest saten, Çok yumuşak, çok parlak, tersi hafif dişli olup, dokunduktan sonra boyanan bir kumaştır.
Şarmöz, Kalın, diğer cinslere nazaran daha az parlak, çok dökük bir cins satendir. Atkı ipliklerinden biri Kreplerde olduğu gibi çok bükümlüdür.
Krep saten, Buna “bengal” de denir. Parlak çok dökük bir kumaştır
Saten döliyon, adi satenden biraz daha mat, serj dokumalı, atkı iplikleri çok sıkıştırılmış bir kumaştır. Boyanmış ipliklerle dokunur.
Şarjan saten,Şanjan tafta gibi iki renkli ipekle yapılır. Pek sağlam değildir.
Armürler: Dokuma tezgahlarında kullanılan yardımcı parçalarla dokunan kumaşlardır.
Armür, Sık dokunmuş, atkı iplikleri şekil vermede bilhassa enlemesine düzgün damarlar teşkil etmede önemli rol oynayan bir kumaştır.
Rips, Yüzeyinde yan yana dizilmiş ve kumaş boyunca seri halinde çubuklar bulunan parlak yüzeyli bir kumaştır. Bu çubukları teşkil eden ipliklerin diğer dokumalara nazaran daha gevşek bir halde olması sebebiyle temas ettikleri düzgün olmayan yüzeylere takılarak, kumaş çabucak bozulur.
Grogren ve Otoman, atkı iplikleriyle, kumaşın uzerinde aynı istikamette teşkil edilen kabarık çizgilerle tanınan kalıp ipekli dokumalardır.
İpek dra, ipek kaşmir ve dublfas, Oldukça kalın, küçük taneli görünüşlü, bir yüzü saten diğer yüzü tafta dokunuşlu bir kumaştır.
Kadifeler: Yüzünde tamamen veya kısmen veya çok yükseklikte sık tüy veya sık kıvırcık halka meydana gelecek surette dokunan havlı ipekli kumaşlardır.
Kısa havlı kadifeler, tersi saten olan kadifeler, frize kadifeler, kuzey kadifeleri, tüysüz kadifeler (kemha) gibi çeşitleri vardır.
Krepler: Bükülmüş ipek ipliğinden bez armürle dokunan ince kumaşlara krep adı verilir. Kreplerin iplikleri bükümlü olmasından dolayı bürümcüklü bir görünüşü vardır.Kumaş tel tel söküldüğü zaman serbest kalan iplikler bükülmeye başlar.
Fransız krepleri, gayet iyi bükülmüş çözgü ve atkı iplikleriyle dokunur ve sonra sıcakta deri kaplı silindirlerle aprelenir.
İngiliz krepleri, Fransız krepleri gibi dokunursa da kullanılan ipek iplikleri biraz daha kalın ve gevşek bir kumaştır.
Çin krepleri, ham ipekten yapılmış çözgü iplikleriyle fazla bükülmüş atkı ipliklerinden meydana gelir.Bundan dolayı krep döşinin diğer kreplerden daha dalgalı bir görünüşü vardır.Kumaş haline geldikten sonra boyanır ve fazla telleri temizlenir. Bu işlemlerle çözgü iplikleri parlak ve esnek bir hal alır. Atkı iplikleri ise bilakis kumaşı büzer, buruşturur ve darlaştırır.
Avrupa krepdöşini,Doğu krepdöşinlerine nazaran daha ince, hafif ve daha muntazam görünüşlü ve parlaktır.
Krep şap, şap ipeğinden yapılmış ve az gofreli bir cins krep döşindir. Adi kreplere nazaran daha ucuzdur.
Krep jorjet, Atkı ve çözgü ipliklerinin fazla bükümlü olmasından dolayı oldukça bürümcüklü bir görünüşte olan kumaşlara “jorjet” denir. Krep jorjet mat bir kumaş çeşitidir.
Krep Maroken, çok kalın bir çins krep döşindir. Atkı iplikleri kalıp olup,pamuk, yün veya ipekten olabilir.
Burret, ipek deşeleriyle dokunan dişli görünüşte, elde buruşan, kalın, yumuşak ve çok kullanışlı bir kumaştır.
Bürümcük, ham ipeğe çok az ketep ipliği karıştırılarak bez dokuma tekniğine göre yapılan bir kumaştır. İnce seyrek dokulu krepon görünüşündedir. Eskiden iç çamaşırları, yatak çarşafları bürümcükten yapılırdı.
Gazlar: Çözgüleri çift iplik olurp birbirine dolanarak hasıl ettikleri aralıklardan muntazam mesafelerde atkı ipliği geçirilmek suretiyle elde edilen ince seyrek ipek kumaşlardır.İlk defa Suriye’nin Gaza şehrinde dokunan bu nevi kumaşlara dokunduğu yerin adına bağlı olarak “Gaz” adı verilmiştir. İnce, seyrek, hafif ve parlak bir kumaş olan gazların düz, çubuklu, damalı, benekli ve jakarlı gibi muhtelif cinsleri vardır.
Tüller: Az veya çok bükümlü ipek naylon iplikleriyle ağ şeklinde dokunmuş bir kumaştır. Tüllerin enleri diğer kumaşlardan daha fazladır. Değişik görünüşe sahip çeşitli tüller vardır. Tül file, tül grek, tül gipür, tül dantel, tül Brüksel gibi.
Çok hafif ve ince olan düz düllere illüzyon denir. Bu cins tül geniş olarak fazla miktarda dokunur. Elbise ve konfeksiyonlarda, küçük parçalar halinde kesilerek de vualet olarak şapkalarda kullanılır.
YÜNLÜ KUMAŞLAR
Yünlü kumaşları üç grupta inceleyebiliriz.
1-Zemini düz, havlı yünler
2-Çeşitli tekniklerle dokunmuş yünlüler
3-Fantezi yünlüler
Zemini Düz Havlı Yünler:
Dra, Düz yünlülerin en tiğik örneğidir. Bez armür üzerine dokunmuş, tüylendirilmiş, özel bir aletle ezilmiş, bu suretle özel bir apre kazandırılmış bir kumaştır. Pahalı bir kumaştır. Ucuz cinslerinin atkı iplikleri pamuktan olup yeni yünden, artık yünlerden ve çuha kırpıntılarından patiska üzerine yapıştırmak suretiyle de yapılır.
Çuha, dranın kalın ipliklerle dokunmuş şeklidir. Ucuz erkek elbiseleri, masa örtüleri yapılmasında kullanılır.
Asker çuhası, Kaba ve hafif keçeleşmiş şekildedir. Asker elbiselerinin yapılmasında kullanılır.
Amazon Çuhası, Amazon çuhası ise iyice yatırılmış uzun kılları olan ince ve dökük bir kumaştır.
Bunlar dışında zemini düz havlı yün kumaşlardan bazıları, kastor, muflon, fötr, lodendir.
Çeşitli tekniklerle dokunmuş Yünlüler:
Serj (şayak) İnce, sık, tersi yüzünden aynı olarak dokunmuş iki yüzü de ince damarlı bir kumaştır.
Gabardin: Serjden daha kalındır. Tersi ve yüzü aynı olup damarları mütebarizdir.Dokusunun sık ve çapraz oluşu dolayısıyla kolay su geçirmediği için, manto, pardösü ve yağmurluk gibi giyecek eşyası yapılmasında kullanılır.
Aba: Geniş, kaba bir serjdir. Dokunulduğunda sert bir his bırakır.
Bengalin ve Poplin: Havsız, ince, sık kumaşlardır. Kumaşın eni istikametinde küçük damarları vardır. Bu kumaşlar çok sağlam fakat pahalıdırlar.
Rips: Poplin gibi fakat ondan daha kaba ve sert bir kumaştır
Yün Saten: genel olarak siyah renkte dokunur .
Alpaga: Kuru, parlak görünüşlü tiftik karıştırılarak dokunan çok güzel bir kumaştır. Yazlık elbiseler yapılmasında kullanılır
Merinos: Çapraz dokunmuş, kalın sağlam bir kumaştır
Etamin ve Yün vual: Bunlar hafif, fantezi, çok ince yazlık kumaşlardır.
Yukarıda farklı birçok kumaş çeşidinden kısaca bahsettik. Bunlar dışında çok çeşitli kumaşlar teknoloji ve moda geliştikçe üretilmekte ve firmaların verdiği özel isimlerle de piyasaya sürülmektedir
Kumaşların dokunması ve terbiyesi
KUMAŞLARIN DOKUNMASI
İplik fabrikalarında iplikler çile,bobin, masura halinde gelir. Bunların dokuma tezgahlarında kullanılabilmesi için bazı işlemlere tabi tutulması gerekir.
Bunlar çok uzun olduğundan burada bahsetmeyeceğiz.
KUMAŞLARIN TERBİYESİ
- Kumaşlara işçiler tarafından incelenir, çok kusurlu olan kısımları kesilerek ayrılır. Fazlalıkları makas ve cımbızlarla alınır. Küçük delikleri gözenerek kapatılır.
- Dokunan kumaşların pek çoğunun yüzlerinde elyaf tüyleri bulunur. Bu tüyler özel yakma makinelarından geçirilerek veya özel makinelarda biçilerek temizlenir.
- Havlama: Dokunan kumaşların bir kısmı tarazlama silindirlerinden geçirilerek yüzeyleri tüylendirilir.Bu esnada kumaşa özel tertibatla su buharı gönderilerek yumuşatılır ve böylece kumaşa esneklik verilmiş olur.
- Beyazlatma: Dokunan kumaşlar bitkisel liflerden yapılmışsa beyazlatılır.
- Boyama: Boyama işlemi yerine göre lif, fitil iplik veya kumaş halindeyken yapılır. Çok iyi boyanması istenen iplikler lif halindeyken boyanır.
- Emprime yapmak: Düz kumaşlar bazen boyalarla desenlendirilir. Bu iş nadiren elle veya baskıyla yapılır.
- Apre: Son olarak kumaşlar cinslerine göre aprelenir. Muayeneden geçirilerek kaliteleri tesbit edilir. Ölçülür ve top haline getirilir.
İplik fabrikalarında iplikler çile,bobin, masura halinde gelir. Bunların dokuma tezgahlarında kullanılabilmesi için bazı işlemlere tabi tutulması gerekir.
Bunlar çok uzun olduğundan burada bahsetmeyeceğiz.
KUMAŞLARIN TERBİYESİ
- Kumaşlara işçiler tarafından incelenir, çok kusurlu olan kısımları kesilerek ayrılır. Fazlalıkları makas ve cımbızlarla alınır. Küçük delikleri gözenerek kapatılır.
- Dokunan kumaşların pek çoğunun yüzlerinde elyaf tüyleri bulunur. Bu tüyler özel yakma makinelarından geçirilerek veya özel makinelarda biçilerek temizlenir.
- Havlama: Dokunan kumaşların bir kısmı tarazlama silindirlerinden geçirilerek yüzeyleri tüylendirilir.Bu esnada kumaşa özel tertibatla su buharı gönderilerek yumuşatılır ve böylece kumaşa esneklik verilmiş olur.
- Beyazlatma: Dokunan kumaşlar bitkisel liflerden yapılmışsa beyazlatılır.
- Boyama: Boyama işlemi yerine göre lif, fitil iplik veya kumaş halindeyken yapılır. Çok iyi boyanması istenen iplikler lif halindeyken boyanır.
- Emprime yapmak: Düz kumaşlar bazen boyalarla desenlendirilir. Bu iş nadiren elle veya baskıyla yapılır.
- Apre: Son olarak kumaşlar cinslerine göre aprelenir. Muayeneden geçirilerek kaliteleri tesbit edilir. Ölçülür ve top haline getirilir.
PAMUKLU KUMAŞLARIN İNCELENMESİ
Büyüteçle: İncelenecek kumaş numunesinin ayrı istikametteki kenarları iplikleri sökülmek suretiyle tarazlanır. Liflerin meydana getirdiği dokuma şekli dikkatle tesbit olunur. Pamuklu kumaşlardaki iplikler dalgalı ve birbirine karışmış bir durum gösterir. Keten, kenevir,rami ve jüt lifleri ise aksine küçük süpürge telleri gibi sert ve bükülmemiş olarak görünürler.
Yakma deneyi: Pamuk is bırakmadan süratle yanar. Bariz bir kokusu yoktur. Yanmadan sonra hafif kağıt kokusu duyulur.Yün eriyormuş gibi yanar ve kömürden ibaret taneli bir artık bırakır.İpek kömürleşir. Her ikisi de yanarken hoş olmayan bir koku bırakırlar.
İyotlu su deneyi: Biraz su içerisine birkaç damla tentürdiyot damlatılır. Bu eriyik ile muayene edilecek kumaş üzerinde bir leke meydana getirilir.Lekelenmiş yer adeta sertleşir ve renk koyulaşırsa kumaşta apre var demektir.
Yakma deneyi: Pamuk is bırakmadan süratle yanar. Bariz bir kokusu yoktur. Yanmadan sonra hafif kağıt kokusu duyulur.Yün eriyormuş gibi yanar ve kömürden ibaret taneli bir artık bırakır.İpek kömürleşir. Her ikisi de yanarken hoş olmayan bir koku bırakırlar.
İyotlu su deneyi: Biraz su içerisine birkaç damla tentürdiyot damlatılır. Bu eriyik ile muayene edilecek kumaş üzerinde bir leke meydana getirilir.Lekelenmiş yer adeta sertleşir ve renk koyulaşırsa kumaşta apre var demektir.
DİKİŞ TEKNİKLERİ
Dikiş makinası kullanırken görülen aksaklıkların nedenleri
Kategori: dikis teknikleri
DİKİŞ MAKİNASI KULLANIRKEN GÖRÜLEN AKSAKLIKLARIN NEDENLERİ
(Burada evde kullanılan makinalarla ilgili bilgi verilmiştir. Ancak sanayi makinaları için de
yaklaşık aynı bilgiler geçerlidir)
İplik Kopması
-İplik iğneye ters geçmiştir
-Alt ve üst iplikler fazla gergindir.
-İğne ters takılmıştır
-İplik, iğne kalınlığına uygun değildir.
-İğnenin ucu bozuktur.
Dikiş Atlaması
-Makina iğnesi yerine iyi yerleşmemiştir
-İplik iğneye yanlış geçirilmiştir
-İplik iğneye göre kalındır
İğne Kırması
-İğne düzgün takılmamıştır
-İğne ve iplik kalınlıkları kumaşa göre ayarlanmamıştır
-Makina çekerken, kumaş fazla çekilmiş veya itilmiştir.
-Kumaş fazla katlıdır.(Katlı kısımların makinası yavaş çekilmelidir)
-İğnenin takılı olduğu ayak doğru takılmamış, iğnenin altında kalıyordur.
Makinanın Ağır İşlemesi
-Makina kayışı gevşektir(kayış ek yerinden kesilerek biraz kısaltılabilir)
-Mekik yatağı tozlanmıştır
-Makina bakımsızdır.(makina usulune uygun temizlenip yağlanmalıdır)
Kategori: dikis teknikleri
DİKİŞ MAKİNASI KULLANIRKEN GÖRÜLEN AKSAKLIKLARIN NEDENLERİ
(Burada evde kullanılan makinalarla ilgili bilgi verilmiştir. Ancak sanayi makinaları için de
yaklaşık aynı bilgiler geçerlidir)
İplik Kopması
-İplik iğneye ters geçmiştir
-Alt ve üst iplikler fazla gergindir.
-İğne ters takılmıştır
-İplik, iğne kalınlığına uygun değildir.
-İğnenin ucu bozuktur.
Dikiş Atlaması
-Makina iğnesi yerine iyi yerleşmemiştir
-İplik iğneye yanlış geçirilmiştir
-İplik iğneye göre kalındır
İğne Kırması
-İğne düzgün takılmamıştır
-İğne ve iplik kalınlıkları kumaşa göre ayarlanmamıştır
-Makina çekerken, kumaş fazla çekilmiş veya itilmiştir.
-Kumaş fazla katlıdır.(Katlı kısımların makinası yavaş çekilmelidir)
-İğnenin takılı olduğu ayak doğru takılmamış, iğnenin altında kalıyordur.
Makinanın Ağır İşlemesi
-Makina kayışı gevşektir(kayış ek yerinden kesilerek biraz kısaltılabilir)
-Mekik yatağı tozlanmıştır
-Makina bakımsızdır.(makina usulune uygun temizlenip yağlanmalıdır)
KONFEKSİYON ÜRETİMİNE DAYALI BİLGİLER
Teknolojik, ekonomik ve sosyal yapıda meydana gelen hızlı değişmeler ve gelişmeler ,tüm meslek gruplarında olduğu gibi ,giyim alanında da etkisini göstermektedir.
Giyim kurslarında uygulanan mevcut programlar ,sektörde meydana gelen teknolojik gelişmelerin gerisinde kalmıştır.Bu nedenlerle programların gelişmeler doğrultusunda yenilenmesi ihtiyacı doğmuştur.
Bu program ile kursiyerlerin ;giyimin toplumdaki yeri ve önemini kavramaları istenilen kalite ve üretim seviyesine ulaşabilmeleri ,alanları ile ilgili makine araç ve gereçleri kullanmaları ,yenilikleri takip edebilmeleri için hazırlanmıştır.
Kursiyerler kurs bitiminde kazanacakları bilgi ve becerilerle üretime katkı sağlayacakları gibi sektörde istihdam edilerek tüketici durumundan üretici konumuna geleceklerdir.
Bayan terziliği Seviye III Eğitim Programını alanlar,kendi başına sorumluluk alarak alarak belirli bir süre içerisinde standartlara uygun ürün oluşturma bilgi ve becerisine sahip nitelikli kişilerdir.
Program yürütülürken kursiyerlerin eğitim düzeyleri ilgi ve ihtiyaçları ,çevre şartları gibi unsurlar dikkate alınmak kaydıyla gerektiğinde Vatandaşlık Bilgisi ,Anne Eğitimi,Sağlık ,Beslenme ,Ev Ekonomisi, İlk Yardım ,Turizm gibi destek programlara yer verilecektir.
Yukarıda belirtilen destek programların kurs süresince kursiyerlere verilmesine özen gösterilecektir.
Bayan Terziliği (Seviye III) Eğitim Programı ,330 saat olarak hazırlanmıştır.Teorik ve uygulamalı konular birbirine paralel yürütülecek , zorunlu olarak meslek alanı ile ilgili özel ,resmi kurum ve kuruluşlarda uygulama yapılacaktır.
GENEL AMAÇLAR
Bu programı başarı ile tamamlayan her öğrenci;
1.Giyside kalıbın önemini kavramalarını ,
2.Modelden kalıp çıkarma becerisi kazanmalarını,
3.Ürün oluşturmada iş planı yapmanın önemini kavramalarını,
4.Prova işlemleri ile ilgili beceri kazanmalarını,
5.Aksesuar ve süsleme teknikleri ile ilgili bilgi ve beceri kazanmalarını,
6.Kuralına uygun olarak ütü yapmalarını,
7.Üründe , kalite kontrolün önemini kavramalarını,
8.Mesleki gelişmelerle ilgili faaliyetleri yürütebilme alışkanlığı kazanmalarını amaçlamaktadır.
PROGRAMIN UYGULANMASI İLE İLGİLİ AÇIKLAMALAR
1.Konuların işlenişi,dersin genel amaçları ve özel amaçlarında belirtilen düzeyde olacaktır.
2.Öğretim ortamı,çevre imkanları ve kursiyer öğrencilerin durumları dikkate alınarak gerekli görülen konular arasında sıra değişikliği yapılabilir
3.Teorik ve uygulamalı konular birbirine paralel olarak yürütülmeli ,imkan bulunduğu taktirde özel ve resmi kurum ve kuruluşlarda uygulama yaptırılmalıdır.
4.Konulara ayrılan süreler ,öğretim ortamı,kursiyer öğrencilerin eğitim düzeyleri sosyal yapıları ve çevre imkanları da dikkate alınmak sureti ile kurs öğretmeni tarafından değiştirilebilir.
2
5.Ezbere dayanan bilgi verilmemesine öğretmen tarafından özen gösterilmelidir
Öğretmen ,kursta verilen bilgilerin kalıcı olabilmesi için ,mümkün olduğunca güncel gelişmeleri takip etmeli ve bunların sınıfta konuşulup tartışılmasınısağlamalıdır.
6.Konuların işlenişinde ,ilgi çekmek ve ve kalıcılığı sağlamak amacıyla görsel –işitsel eğitim araçlarından yararlanılmalıdır.
7.Becerilerin öğretimi sırasında öğretmen ,işlemleri bizzat yaparak göstermeli ve öğrencilerin de bizzat yapmalarını sağlamalıdır.
8.Kursta öğrenilen bilgilerin kurs içinde ve dışında kullanılması teşvik edilmelidir.
9.Program içeriğini;genel amaçlar,özel amaçlar,konular ve üniteler oluşturmaktadır.
Öğretmenler ,kursun genel ve özel amaçlarında yer alan hususlara dikkat etmelidirler.Konuların işlenmesinde kursiyerlerin eğitim seviyeleri ve ihtiyaçları göz önünde tutulmalıdır.Kursiyerlere ,mesleklerindeki gelişmelerin yanı sıra meslek ahlakı ve mesleki kültür kazandırılması da ihmal edilmemelidir.
10.Programın sonunda öğretmene yol göstermek amacıyla bir amaca yönelik örnek işleniş verilmelidir.Öğretmen,bunu aynen kullanacağı gibi,değiştirerek ve diğer amaçlara yönelik işlenişleri geliştirerek de uygulayabilir.
ÖZEL AMAÇLAR
Bu programı başarıyla tamamlayan her öğrenci
1.Bayan giyimi ile ilgili vücut yapılarını tanır.
2.Ölçü alma esaslarını kavrar.
3.Giyside kalıbın önemini kavrar
4.Kalıp elde etme teknikleri ile ilgili bilgi ve beceri kazanır.
5.Model uygulamada dikkat edilecek hususları kavrar.
6.Kumaş hesabı yapmanın önemini kavrar.
7.Kumaşı biçkiye hazırlar.
8.Kalıbı kumaşa uygulama becerisi kazanır.
9.Ürünü provaya hazırlama becerisi kazanır.
10.Prova yapma becerisi kazanır.
11.Dikiş tekniklerini uygulamaya becerisi kazanır.
12.Ütü yapma becerisi kazanır.
13.Ürünün kalite kontrolünü yapar.
14.Mesleki gelişmelerle ilgili faaliyetlere katılır.
KONULAR
SÜRE
AĞIRLIK(%)
1.Vücut Ölçü ve Oranları
4
1
2.Giyimde Kalıp Bilgisi
5
2
3.Standart Kalıba Model Uygulama
40
12
4.Ürün Oluşturmada İş Planı
2
1
5.Kumaş Hesabı Yapma Teknikleri
10
3
6.Kumaşı Biçkiye Hazırlama Teknikleri
10
3
7.Kalıbı Kumaşa Uygulama Teknikleri
24
7
8.Prova Hazırlama Teknikleri
30
9
9.Prova Yapma Teknikleri
30
9
10.Dikiş Teknikleri
140
42
11.Ütü Yapma Teknikleri
25
7
12.Ürün Kalite Kontrolü
5
2
13.Mesleki Gelişmelerle İlgili Faaliyetler.
5
2
TOPLAM
330
100
3
KONULAR
A.VÜCUT ÖLÇÜ VE ORANLARI
1.Vücut Yapıları
2.Ölçü Alırken Dikkat Edilecek Hususlar
3.Ölçü Alımı
B.GİYİMDE KALIP BİLGİSİ
1.Kalıp
2.Yeri ve Önemi
3. Kalıp Elde Etmede Dikkat Edilecek Esaslar
4.Ölçü Alma
5.Standart Ölçülere Göre Uygun ,Beden Kalıbı Belirleme
C.STANDART KALIBA MODEL UYGULAMA
1.Standart Kalıp ve Önemi
2.Modelin Özelliklerini Belirleme
3.Model Özelliğine Dikkat Ederek ,Kalıp Hazırlama
D.ÜRÜN OLUŞTURMADA İŞ PLANI YAPMA
1.İş Planı ve Önemi
2.Araç-Gereç ve Malzemeleri Hazırlamada Dikkat Edilecek Hususlar
3.Çalışılan Alanın Temizlik ve Düzeni
E.KUMAŞ HESABI YAPMA
1.Kumaş Hesabı Yapmanın Önemi
2.Kumaş ve Model Özelliğine Göre Kumaş Hesabı Yapma
F.KUMAŞI BİÇKİYE HAZIRLAMA
1.Kumaş Hesabı Yapmanın Önemi
2.Kumaşı Biçkiye Hazırlama Teknikleri
a)Islatarak
b)Islak Bezle Ütüleyerek
c)İplik Yönünü Düzelterek
d)Kumaşı Doğrudan Ütüleyerek
G.KALIBI KUMAŞA UYGULAMA
1.Tek ve Çift En Kumaşlarda Kalıbı Kumaşa Uygulamada Dikkat Edilecek Esaslar.
2.Kareli,Çizgili ,Desen ve Tüy Yönü Olan Kumaşlarda Kalıbı Kumaşa Uygulama
3.Kalıbın Etrafına Kumaş,Dikiş ve Model Özelliğine Göre Dikiş Payı Verme
H.PROVAYA HAZIRLAMA TEKNİKLERİ
1.Prova ve Önemi
2.Provaya Hazırlama Teknikleri
a)Sabun ile
b)Rulet ile
c)Bol Teyel ile
d)Karbon kağıdı ile
e)Toplu İğne ile
f)Dikiş Paylarını Eşitleyerek
3.Giysi Parçalarını Birleştirme
I. PROVA YAPMA TEKNİKLERİ
1.Prova Yapılacak Ortamın Hazırlanmasında Dikkat Edilecek Esaslar
2.Prova Yaparken Dikkat Edilecek Esaslar
4
J. DİKİŞ TEKNİKLERİ
1.Makine Dikişi Yapma
2.Tela Çalışması
3.Model Özelliğine Göre Dikiş Tekniklerini Uygulama
4.Süsleme Tekniklerini Uygulama
5.Astar Çalışması
6.İlik-Düğme Çalışması
K. ÜTÜ YAPMA TEKNİKLERİ
1.Ara Ütü Yapma
2.Ürüne Ütü İle Şekil Verme
3.Ürünün Bitmiş Ütüsünü Yapma
I. ÜRÜN KALİTE KONTROLÜ
1.Kalite Kontrol ve Önemi
2.Dikiş Yerleri ,Astar Bollukları ve İlik-Düğme Yerlerinin Kontrolünü Yapma
3.Ütü Kontrolünü Yapma
4.Ürünü Manken Üzerinde İnceleme
M. MESLEKİ GELİŞMELERE İLİŞKİN FAALİYETLER
1.Moda
2.Giyside Modanın Yeri ve Önemi
3.Modayı ve Mesleki Gelişmeleri İzleme
ARAÇLAR
Askı
Ayna
Biçki Masası
Büyük Yastık
Cetvel
Dikiş Makinesi
Etek Boyu Pompası
Etek Tahtası
İğnedenlik
İlik Açma Aracı
Kambur
Kol Tahtası
Kol Yastığı
Makaslar
Manken
Mezura
Mıknatıs
Rulet
Ütü
Ütü Masası
GEREÇLER
Ağraf
Amerikan Bezi
Astar
Çizgi Taşı
Dikiş İğnesi
Düğme
Ekstrafor
Fermuar
Fermejüp 5
KAVRAMLAR LİSTESİ
Çıma :İnce kenar dikişi spor dikiş,1-2 mm ‘den çekilen dikiş
Dublelemek :Üst kumaşın esnemesini önlemek ,netleştirmek ve kalınlaştırmak için yapılan işlem.
Drape :Giysilerde yapılan çeşitli pililer ,büzgüler ve verilen şekiller.
Ekstrafor :Provada ve kumaşın esnemesini önlemek için kullanılan şeritler.
Gaze :Kalın spor dikiş, 1cm ‘den çekilen üst dikiş
Klapa :Ceket alt yakası
Kup :Giysi kesimi ,kesimle giysiye verilen biçim.
Kontrol :Bir işin doğru ve düzenli yapılıp yapılmadığını inceleyip denetleme.
Mola :Bolluk Verme
Mostra :Klapanın üzerine geçirilen üst yaka
Pafta :Kalıp çıkarmaya yarayan üzerinde değişik model ve ölçülere göre hazırlanmış kalıp şekilleri olan bir giysi kalıp haritası.
Röver :Yaka kıvrım çizgisi
Sigloma :Ütü ile ürüne şekil verme.
ÖRNEK İŞLENİŞ
KONU :Kumaşı Biçkiye Hazırlama Teknikleri
SÜRE :10 Saat
ÖĞRENME VE ÖĞRETME YÖNTEMLERİ:Soru-cevap ,anlatım ,örnek yaka
çeşitlerinin gösterilmesi
KAYNAK KİTAPLAR
1. F.Bayraktar Giyim Kitabı 1983
2. Sezer,Handan ,F.Bilgin,A.Kayaoğlu,Hazır Giyim Üretimi
3. F.Eray,Giyimde Makine Teknolojisi 1992
ARAÇ VE GEREÇLER
Ütü,ütü masası,ütü bezi,küvet,kumaş
Amaç 5. Kumaşı biçkiye hazırlar.
ÖĞRENME VE ÖĞRETME ETKİNLİKLERİ
Öğretmen,’’Kumaşlar dikilirken ve dikildikten sonra nemli bezle ütülenme ve yıkanma sonucu çekerler.Bazı kumaşların da dokunuşları düzgün değildir.Bu nedenlerle kumaşlarıbiçmeden önce özelliklerine göre biçkiye hazırlamak gerekir.’’diyerek konuya giriş yapar.
Öğretmen,kumaşları biçkiye hazırlama tekniklerini kumaşların özelliklerine göre sınıflandırır.Islatılarak hazırlama :boyası çıkmayan ve renkleri birbirini boyamayan pamuklu ve keten kumaşlara uygulanır.Yümlü kumaşlar ve yıkanmayan keten kumaşlar nemli bezle ütülenerek hazırlanır.Dokunuşu düzgün olmayan kumaşların iplik yönü düzeltilir.İpekli ve naylon kumaşlar doğrudan ütlenir.Üstünde baskı deseni bulunan kumaşlar,simli ve kabartma kumaşlar tersinden ılık ütüyle ütülenerek biçkiye hazırlanırlar şeklinde açıklamalarda bulunur.Öğretmen ,öğrencilerin aynı sınıflandırmayı yapmalarını ister .Daha sonra öğrencilere verdiği bir özelliğin hangi sınıflamaya ait olduğunu sorarak konunun pekiştirilmesini sağlar.
ÖRNEK ÖLÇME SORULARI
1.Kumaşları biçkiye hazırlama tekniklerini sınıflandırınız.
2.Yünlü kumaşlar biçkiye nasıl hazırlanır.
DEĞERLENDİRME
Öğretmen,ölçme sonuçlarına ,öğrencilerin sınıf içi tartışmalara katılımına,sahip oldukları ve sergiledikleri fikir zenginliğine ve sorumluluk alma özelliklerine göre başarıları hakkında karar verir.
Giyim kurslarında uygulanan mevcut programlar ,sektörde meydana gelen teknolojik gelişmelerin gerisinde kalmıştır.Bu nedenlerle programların gelişmeler doğrultusunda yenilenmesi ihtiyacı doğmuştur.
Bu program ile kursiyerlerin ;giyimin toplumdaki yeri ve önemini kavramaları istenilen kalite ve üretim seviyesine ulaşabilmeleri ,alanları ile ilgili makine araç ve gereçleri kullanmaları ,yenilikleri takip edebilmeleri için hazırlanmıştır.
Kursiyerler kurs bitiminde kazanacakları bilgi ve becerilerle üretime katkı sağlayacakları gibi sektörde istihdam edilerek tüketici durumundan üretici konumuna geleceklerdir.
Bayan terziliği Seviye III Eğitim Programını alanlar,kendi başına sorumluluk alarak alarak belirli bir süre içerisinde standartlara uygun ürün oluşturma bilgi ve becerisine sahip nitelikli kişilerdir.
Program yürütülürken kursiyerlerin eğitim düzeyleri ilgi ve ihtiyaçları ,çevre şartları gibi unsurlar dikkate alınmak kaydıyla gerektiğinde Vatandaşlık Bilgisi ,Anne Eğitimi,Sağlık ,Beslenme ,Ev Ekonomisi, İlk Yardım ,Turizm gibi destek programlara yer verilecektir.
Yukarıda belirtilen destek programların kurs süresince kursiyerlere verilmesine özen gösterilecektir.
Bayan Terziliği (Seviye III) Eğitim Programı ,330 saat olarak hazırlanmıştır.Teorik ve uygulamalı konular birbirine paralel yürütülecek , zorunlu olarak meslek alanı ile ilgili özel ,resmi kurum ve kuruluşlarda uygulama yapılacaktır.
GENEL AMAÇLAR
Bu programı başarı ile tamamlayan her öğrenci;
1.Giyside kalıbın önemini kavramalarını ,
2.Modelden kalıp çıkarma becerisi kazanmalarını,
3.Ürün oluşturmada iş planı yapmanın önemini kavramalarını,
4.Prova işlemleri ile ilgili beceri kazanmalarını,
5.Aksesuar ve süsleme teknikleri ile ilgili bilgi ve beceri kazanmalarını,
6.Kuralına uygun olarak ütü yapmalarını,
7.Üründe , kalite kontrolün önemini kavramalarını,
8.Mesleki gelişmelerle ilgili faaliyetleri yürütebilme alışkanlığı kazanmalarını amaçlamaktadır.
PROGRAMIN UYGULANMASI İLE İLGİLİ AÇIKLAMALAR
1.Konuların işlenişi,dersin genel amaçları ve özel amaçlarında belirtilen düzeyde olacaktır.
2.Öğretim ortamı,çevre imkanları ve kursiyer öğrencilerin durumları dikkate alınarak gerekli görülen konular arasında sıra değişikliği yapılabilir
3.Teorik ve uygulamalı konular birbirine paralel olarak yürütülmeli ,imkan bulunduğu taktirde özel ve resmi kurum ve kuruluşlarda uygulama yaptırılmalıdır.
4.Konulara ayrılan süreler ,öğretim ortamı,kursiyer öğrencilerin eğitim düzeyleri sosyal yapıları ve çevre imkanları da dikkate alınmak sureti ile kurs öğretmeni tarafından değiştirilebilir.
2
5.Ezbere dayanan bilgi verilmemesine öğretmen tarafından özen gösterilmelidir
Öğretmen ,kursta verilen bilgilerin kalıcı olabilmesi için ,mümkün olduğunca güncel gelişmeleri takip etmeli ve bunların sınıfta konuşulup tartışılmasınısağlamalıdır.
6.Konuların işlenişinde ,ilgi çekmek ve ve kalıcılığı sağlamak amacıyla görsel –işitsel eğitim araçlarından yararlanılmalıdır.
7.Becerilerin öğretimi sırasında öğretmen ,işlemleri bizzat yaparak göstermeli ve öğrencilerin de bizzat yapmalarını sağlamalıdır.
8.Kursta öğrenilen bilgilerin kurs içinde ve dışında kullanılması teşvik edilmelidir.
9.Program içeriğini;genel amaçlar,özel amaçlar,konular ve üniteler oluşturmaktadır.
Öğretmenler ,kursun genel ve özel amaçlarında yer alan hususlara dikkat etmelidirler.Konuların işlenmesinde kursiyerlerin eğitim seviyeleri ve ihtiyaçları göz önünde tutulmalıdır.Kursiyerlere ,mesleklerindeki gelişmelerin yanı sıra meslek ahlakı ve mesleki kültür kazandırılması da ihmal edilmemelidir.
10.Programın sonunda öğretmene yol göstermek amacıyla bir amaca yönelik örnek işleniş verilmelidir.Öğretmen,bunu aynen kullanacağı gibi,değiştirerek ve diğer amaçlara yönelik işlenişleri geliştirerek de uygulayabilir.
ÖZEL AMAÇLAR
Bu programı başarıyla tamamlayan her öğrenci
1.Bayan giyimi ile ilgili vücut yapılarını tanır.
2.Ölçü alma esaslarını kavrar.
3.Giyside kalıbın önemini kavrar
4.Kalıp elde etme teknikleri ile ilgili bilgi ve beceri kazanır.
5.Model uygulamada dikkat edilecek hususları kavrar.
6.Kumaş hesabı yapmanın önemini kavrar.
7.Kumaşı biçkiye hazırlar.
8.Kalıbı kumaşa uygulama becerisi kazanır.
9.Ürünü provaya hazırlama becerisi kazanır.
10.Prova yapma becerisi kazanır.
11.Dikiş tekniklerini uygulamaya becerisi kazanır.
12.Ütü yapma becerisi kazanır.
13.Ürünün kalite kontrolünü yapar.
14.Mesleki gelişmelerle ilgili faaliyetlere katılır.
KONULAR
SÜRE
AĞIRLIK(%)
1.Vücut Ölçü ve Oranları
4
1
2.Giyimde Kalıp Bilgisi
5
2
3.Standart Kalıba Model Uygulama
40
12
4.Ürün Oluşturmada İş Planı
2
1
5.Kumaş Hesabı Yapma Teknikleri
10
3
6.Kumaşı Biçkiye Hazırlama Teknikleri
10
3
7.Kalıbı Kumaşa Uygulama Teknikleri
24
7
8.Prova Hazırlama Teknikleri
30
9
9.Prova Yapma Teknikleri
30
9
10.Dikiş Teknikleri
140
42
11.Ütü Yapma Teknikleri
25
7
12.Ürün Kalite Kontrolü
5
2
13.Mesleki Gelişmelerle İlgili Faaliyetler.
5
2
TOPLAM
330
100
3
KONULAR
A.VÜCUT ÖLÇÜ VE ORANLARI
1.Vücut Yapıları
2.Ölçü Alırken Dikkat Edilecek Hususlar
3.Ölçü Alımı
B.GİYİMDE KALIP BİLGİSİ
1.Kalıp
2.Yeri ve Önemi
3. Kalıp Elde Etmede Dikkat Edilecek Esaslar
4.Ölçü Alma
5.Standart Ölçülere Göre Uygun ,Beden Kalıbı Belirleme
C.STANDART KALIBA MODEL UYGULAMA
1.Standart Kalıp ve Önemi
2.Modelin Özelliklerini Belirleme
3.Model Özelliğine Dikkat Ederek ,Kalıp Hazırlama
D.ÜRÜN OLUŞTURMADA İŞ PLANI YAPMA
1.İş Planı ve Önemi
2.Araç-Gereç ve Malzemeleri Hazırlamada Dikkat Edilecek Hususlar
3.Çalışılan Alanın Temizlik ve Düzeni
E.KUMAŞ HESABI YAPMA
1.Kumaş Hesabı Yapmanın Önemi
2.Kumaş ve Model Özelliğine Göre Kumaş Hesabı Yapma
F.KUMAŞI BİÇKİYE HAZIRLAMA
1.Kumaş Hesabı Yapmanın Önemi
2.Kumaşı Biçkiye Hazırlama Teknikleri
a)Islatarak
b)Islak Bezle Ütüleyerek
c)İplik Yönünü Düzelterek
d)Kumaşı Doğrudan Ütüleyerek
G.KALIBI KUMAŞA UYGULAMA
1.Tek ve Çift En Kumaşlarda Kalıbı Kumaşa Uygulamada Dikkat Edilecek Esaslar.
2.Kareli,Çizgili ,Desen ve Tüy Yönü Olan Kumaşlarda Kalıbı Kumaşa Uygulama
3.Kalıbın Etrafına Kumaş,Dikiş ve Model Özelliğine Göre Dikiş Payı Verme
H.PROVAYA HAZIRLAMA TEKNİKLERİ
1.Prova ve Önemi
2.Provaya Hazırlama Teknikleri
a)Sabun ile
b)Rulet ile
c)Bol Teyel ile
d)Karbon kağıdı ile
e)Toplu İğne ile
f)Dikiş Paylarını Eşitleyerek
3.Giysi Parçalarını Birleştirme
I. PROVA YAPMA TEKNİKLERİ
1.Prova Yapılacak Ortamın Hazırlanmasında Dikkat Edilecek Esaslar
2.Prova Yaparken Dikkat Edilecek Esaslar
4
J. DİKİŞ TEKNİKLERİ
1.Makine Dikişi Yapma
2.Tela Çalışması
3.Model Özelliğine Göre Dikiş Tekniklerini Uygulama
4.Süsleme Tekniklerini Uygulama
5.Astar Çalışması
6.İlik-Düğme Çalışması
K. ÜTÜ YAPMA TEKNİKLERİ
1.Ara Ütü Yapma
2.Ürüne Ütü İle Şekil Verme
3.Ürünün Bitmiş Ütüsünü Yapma
I. ÜRÜN KALİTE KONTROLÜ
1.Kalite Kontrol ve Önemi
2.Dikiş Yerleri ,Astar Bollukları ve İlik-Düğme Yerlerinin Kontrolünü Yapma
3.Ütü Kontrolünü Yapma
4.Ürünü Manken Üzerinde İnceleme
M. MESLEKİ GELİŞMELERE İLİŞKİN FAALİYETLER
1.Moda
2.Giyside Modanın Yeri ve Önemi
3.Modayı ve Mesleki Gelişmeleri İzleme
ARAÇLAR
Askı
Ayna
Biçki Masası
Büyük Yastık
Cetvel
Dikiş Makinesi
Etek Boyu Pompası
Etek Tahtası
İğnedenlik
İlik Açma Aracı
Kambur
Kol Tahtası
Kol Yastığı
Makaslar
Manken
Mezura
Mıknatıs
Rulet
Ütü
Ütü Masası
GEREÇLER
Ağraf
Amerikan Bezi
Astar
Çizgi Taşı
Dikiş İğnesi
Düğme
Ekstrafor
Fermuar
Fermejüp 5
KAVRAMLAR LİSTESİ
Çıma :İnce kenar dikişi spor dikiş,1-2 mm ‘den çekilen dikiş
Dublelemek :Üst kumaşın esnemesini önlemek ,netleştirmek ve kalınlaştırmak için yapılan işlem.
Drape :Giysilerde yapılan çeşitli pililer ,büzgüler ve verilen şekiller.
Ekstrafor :Provada ve kumaşın esnemesini önlemek için kullanılan şeritler.
Gaze :Kalın spor dikiş, 1cm ‘den çekilen üst dikiş
Klapa :Ceket alt yakası
Kup :Giysi kesimi ,kesimle giysiye verilen biçim.
Kontrol :Bir işin doğru ve düzenli yapılıp yapılmadığını inceleyip denetleme.
Mola :Bolluk Verme
Mostra :Klapanın üzerine geçirilen üst yaka
Pafta :Kalıp çıkarmaya yarayan üzerinde değişik model ve ölçülere göre hazırlanmış kalıp şekilleri olan bir giysi kalıp haritası.
Röver :Yaka kıvrım çizgisi
Sigloma :Ütü ile ürüne şekil verme.
ÖRNEK İŞLENİŞ
KONU :Kumaşı Biçkiye Hazırlama Teknikleri
SÜRE :10 Saat
ÖĞRENME VE ÖĞRETME YÖNTEMLERİ:Soru-cevap ,anlatım ,örnek yaka
çeşitlerinin gösterilmesi
KAYNAK KİTAPLAR
1. F.Bayraktar Giyim Kitabı 1983
2. Sezer,Handan ,F.Bilgin,A.Kayaoğlu,Hazır Giyim Üretimi
3. F.Eray,Giyimde Makine Teknolojisi 1992
ARAÇ VE GEREÇLER
Ütü,ütü masası,ütü bezi,küvet,kumaş
Amaç 5. Kumaşı biçkiye hazırlar.
ÖĞRENME VE ÖĞRETME ETKİNLİKLERİ
Öğretmen,’’Kumaşlar dikilirken ve dikildikten sonra nemli bezle ütülenme ve yıkanma sonucu çekerler.Bazı kumaşların da dokunuşları düzgün değildir.Bu nedenlerle kumaşlarıbiçmeden önce özelliklerine göre biçkiye hazırlamak gerekir.’’diyerek konuya giriş yapar.
Öğretmen,kumaşları biçkiye hazırlama tekniklerini kumaşların özelliklerine göre sınıflandırır.Islatılarak hazırlama :boyası çıkmayan ve renkleri birbirini boyamayan pamuklu ve keten kumaşlara uygulanır.Yümlü kumaşlar ve yıkanmayan keten kumaşlar nemli bezle ütülenerek hazırlanır.Dokunuşu düzgün olmayan kumaşların iplik yönü düzeltilir.İpekli ve naylon kumaşlar doğrudan ütlenir.Üstünde baskı deseni bulunan kumaşlar,simli ve kabartma kumaşlar tersinden ılık ütüyle ütülenerek biçkiye hazırlanırlar şeklinde açıklamalarda bulunur.Öğretmen ,öğrencilerin aynı sınıflandırmayı yapmalarını ister .Daha sonra öğrencilere verdiği bir özelliğin hangi sınıflamaya ait olduğunu sorarak konunun pekiştirilmesini sağlar.
ÖRNEK ÖLÇME SORULARI
1.Kumaşları biçkiye hazırlama tekniklerini sınıflandırınız.
2.Yünlü kumaşlar biçkiye nasıl hazırlanır.
DEĞERLENDİRME
Öğretmen,ölçme sonuçlarına ,öğrencilerin sınıf içi tartışmalara katılımına,sahip oldukları ve sergiledikleri fikir zenginliğine ve sorumluluk alma özelliklerine göre başarıları hakkında karar verir.
NONWOVEN (TÜLBENT ESASLI) TEKSTİL YÜZEYLERİNİN
Nonwoven tekstilleri oluşturma fikri tekstil, kağıt, suni deri ve deri endüstrilerinden esinlenerek ortaya çıkmıştır. Bunun sonuç olarak yenilikçi, çok yönlü ve değişik kullanım alanlarına hitap eden bir endüstri dalı gelişmiştir.
Nonwoven tekstil yüzeylerinin üretiminde prensip olarak üç ana üretim adımı bulunmaktadır. Bunlar:
1. Tülbent üretimi
2. Tülbent tabakalarının sabitleştirilmesi (fiksaj)
3. Terbiye ve bitim işlemleri
2.2.1. Tülbent Üretimi
Tülbent üretimi liflerin ince düz veya hacimli bir tabaka halinde oryantasyonu ile başlar. Tülbent üretiminde kullanılan lifler çok kısa, kesikli veya sonsuz halinde olabilir. Tülbent üretimi için prensip olarak dört ana yöntem vardır.
· Kuru yolla tülbent eldesi
· Filamentlerden direk tülbent eldesi
· Yaş yolla tülbent eldesi
· Diğer yöntemler
2.2.1.1.Kuru Yolla Tülbent Üretimi
Kuru yolla tülbent eldesinde taraklarda tarama ile ve aerodinamik (hava akımı) yolla olmak üzere iki yol bulunmaktadır.
Taraklarda tülbent eldesi mekaniki bir yol olup, balyalardan alınan ştapel lifler önce açma ve harmanlama işlemlerini görür. Üretim sırasında liflerin sevki borular içerisinden hava akımı yardımıyla olmaktadır. Lifler açıldıktan ve iyi bir şekilde harmanlandıktan sonra bir yünlü veya pamuk tarağı ile taranır ve taraklardan tülbent halinde alınarak tülbent serme (katlama) sistemlerine sevk edilir.
Aerodinamik yolla tülbent (vatka) üretiminde, hava akımı yardımıyla sevk edilen çok kısa boylu lifler delikli emme tamburla üzerine tabakalar halinde tutunurlar ve liflerin karışık gelişigüzel bir vaziyette oryante edildiği ince vatka veya tülbent tabakaları halinde bir hasır üzerine alınırlar. Bu şekil elde edilen tülbentler, taraklarda üretilenlere göre daha az sık daha yumuşak ve izotrop (tabakalar halinde ayrılmayan bir yapıdır)
Kuru yolla tülbent üretim yöntemleri sırasında lifler tülbent içerisinde paralel, çapraz ve karışık formda oryante edilebilirler. Paralel lif oryantasyonlu tülbentlerin boyuna mukavemetleri ise düşüktür. Karışık ve çapraz lif oryantasyonlu tülbentlerde ise genellikle enine ve boyuna mukavemetler daha iyidir.
2.2.1.2.Yaş (ıslak) Yolla Tülbent Eldesi
Yaş yolla tülbent üretiminde prensip olarak; çok seyreltik durumdaki “lif/su” süspansiyonu içerisindeki lifler bir kanal veya hazne içerisindeki suda yüzdürülerek paralel konuma getirilir ve çıkışta kanallara boşaltılarak uzaklaştırılan sudan çok küçük gözenekli sonsuz transport bantları üzerine tülbent halinde alınırlar. Daha sonra bu tülbent tabakalar silindirler arasında sıkıldıktan sonra ön sabitleştirme amacıyla üzerlerine binder püskürtülür ve daha sonra kurutularak rulo halinde sarılırlar. Ön fiksaj işlemi görmüş tülbentle daha sonra uygun bir işlem adımında binder emdirme veya püskürtme yoluyla esas sabitleştirme işlemine tabi tutulurlar.
Yaş yolla tülbent üretim yöntemi liflerin tülbent içerisindeki oryantasyon durumları açısından daha esnektir. Burada karışıktan hemen hemen paralel konuma kadar lif oryantasyonunu sağlamak mümkündür. Karışık lif oryantasyonu yaş tülbentlerde mukavemet her yönden iyi olmaktadır. Bu yöntem ile doğal, sentetik ve mineral esaslı lifleri çalışma mümkündür.
2.2.1.3.Filamentlerden Direk Tülbent Üretimi
Bu yöntemde prensip olarak bir polimer granulatı extruderde eritilmekte ve düzelerden sonsuz (filament) lif halinde çekildikten sonra soğutulmakta ve sonsuz bir taşıma bandı üzerine düzgün bir tülbent tabaka halinde serilmektedir. Daha sonra bir ısıl işlem veya binder aplikasyonu ile filamentler birbirine yapışmaktadır.
Bu yönteme göre üretilen Nonwoven tekstil yüzeylerinin avantajı yüksek mukavemete sahip olmalarıdır.
2.2.1.4.Diğer Yöntemler ve Tülbent Üretimi
Burada prensip olarak lif eldesi, tülbent üretimi ve sabitleştirme işlemlerinin aynı yerde gerçekleştirildiği özel teknolojiler yer almaktadır.
Meltblown yönteminde düşük viskoziteli bir polimer madde düzelerden çok hızlı bir hava akımı ile ekstrukte edilmektedir. Bu durumda eriyik aynı anda lif parçaları şeklinde sabitleşmekte ve çok ince liflerden oluşmuş bir tülbent tabaka halini almaktadır.
Buharlaştırma (flash spinning) yönteminde ise polimer önce uygun bir çözücü içerisinde çözülür ve ardından alçak basınçlı bir kamaraya püskürtülür. Bu esnada çözücü madde uzaklaştırılır.geriye lif tutamları kalır. Bu lifler bir yüzey halinde biraraya getirilir ve sabitleştirilir.
2.2.2. Sabitleştirme – Fiksaj Yöntemleri
Daha önce belirtilen tülbent üretim yöntemlerinden biri ile oluşturulan tülbent tabakaları (veya vatka) henüz çok az bir mukavemete sahiptir. Mekaniki etkilere karşı dayanıklı değildir. O nedenle bu tülbentlerin herhangi bir şekilde sabitleştirilerek bir tekstil yüzeyi haline getirilmeleri gerekmektedir. O nedenle sabitleştirme adımı nonwoven tekstillerin üretiminde önemli adımlardan biridir. Hangi fiksaj yönteminin uygulanacağı mamulden kullanım sırasında istenen özelliklere bakılarak belirlenir. Bu konuda başlıca üç ana fiksaj yöntemi bulunmaktadır.
1. Kimyasal Fiksaj
2. Termik Fiksaj
3. Mekaniki Fiksaj
2.2.2.1.Kimyasal Fiksaj
Kimyasal yolla fiksajda ilk planda sıvı haldeki binder (yapıştırıcı) maddesinin tülbente emdirilmesi, püskürtülmesi veya basma yolu ile aplikasyonu anlaşılmaktadır. Bu iş için başlıca üç binder madde grubu bulunmaktadır. Bunlar:
- Akril polimeri ve kopolimerler
- Styrol-Butadien kopolimerleri
- Vinilasetat/Etilon kopolimeri’dir.
Su ile disperge edilebilen binder sistemleri en yaygın kullanıma sahip olup, toz halindeki ve köpük oluşturabilen binder maddeleri ve bazı durumlarda da organik çözeltiler kullanılabilmektedir.
Binder (yapıştırıcı) maddesinin tülbent malzemeye aplikasyonu çeşitli şekillerde olabilmektedir. Örneğin: Emdirme (empregnasyon), Püskürtme, Sürme (kaplama) veya binder maddelerinin tülbent tabaka üzerine noktalar halinde basılmasında olduğu gibi, diskontinü yöntemlerle de mümkündür. Basma yolu ile aplikasyon, eğer belli bir motif veya desen oluşturma söz konusu ise veya fonksiyonel nedenlerden dolayı liflerin bir kısmının bindersiz kalması isteniyor ise gündeme gelmektedir.
2.2.2.2. Termik Fiksaj (Kohezyon Yolu ile Fiksaj)
Bu yöntemde kontrol altında tutulabilen bir sıcaklıkta, bir bağlanma (yapıştırma) etkisini sağlayabilmek için termoplastik özellikteki belirli bağlayıcı sentetik lifler kullanılmaktadır.
Bazı durumlarda tülbent oluşturulmasında kullanılan liflerin kendisi yapıştırma görevini de yerine getirmektedir. Genellikle düşük erime sıcaklığına sahip olan ve bikomponent lifler tülbent üretimi sırasında belli oranlarda harmana karıştırılmaktadır. Bunlar üretimin ileriki aşamalarında binder görevi görmektedirler. Termik fiksaj için çeşitli yöntemler kullanılmaktadır.
Kalandırlama Yöntemi: Burada sıcaklık ve basıncın etkisi ile termoplastik özellikteki lifler veya binder maddesi plastikleşmekte ve böylece lifleri bağlama görevini yerine getirmektedir.
Sıcak hava ile fiksaj: Bu yöntemde fikse olmamış tülbentler üzerine sıcak hava püskürtülmekte ve bu esnada tülbent içerisinde bulunan, düşük erime sıcaklığına sahip bağlayıcı lifler eriyerek yanındaki komşu liflere bağlanmaktadır. Bu yöntem ile daha hacimli nonwoven tekstil yüzeyleri elde edilmektedir.
Tambur ile fiksaj yönteminde ise basınç ve sıcaklığın etkisi ile orta kalınlıkta nonwoven yüzeyler elde edilmektedir.
Ultraschall yöntemi: Bu yöntemde lif molekülleri desenlendirilmiş bir silindir altında ultraschall enerjisi etkisi altında tutulmaktadır. Bu durumda lifler temas noktalarında ısıtılmakta ve sonuçta eriyerek diğer lifleri yapıştırmaktadır.
2.2.2.3. Mekaniki Yol (sürtünme yolu) ile fiksaj
Mekaniki yolla fiksaj, fiziksel bir yüzey oluşturma şekli olup, liflerin birbirine sürtünmesi sonucunda mekaniksel bir bağlanma meydana gelmektedir. Mekaniki yolla sürtünme ile lifleri sabitleştirmek için iki yol vardır. Bunlar:
- İğneleme
- su jeti ile fiksaj
İğneleme yöntemi hemen hemen bütün lif türleri için uygundur. Burada kullanılan ucu tırtıklı özel iğneler, tülbent tabakaların içerisinden çok yoğun bir şekilde batıp, çıkarak sürtünme ve liflerin yer değiştirmeleri sonucunda birbirlerine dolaşmalarını , yani bir anlamda keçeleşmelerini ve stabil bir yüzey haline gelmelerini sağlamaktadır. Bu yöntem ile fiksajda, diğer yöntemlerden farklı olarak, mamulden beklenen özelliklere göre arzu edilen sayıda tülbent tabakası üst üste serilerek sabitleştirilebilmektedir.
Su jeti ile fiksajda; taraklardan veya aerodinamik yolla veya yaş yolla üretilen tülbent (veya vatka) tabakaları sabitleştirilebilmektedir. Bu yöntemde su düzelerinden yaklaşık 300 bar basınçla püskürtülen su iğneleri tülbent içerisindeki liflerin birbirlerine dolaşmasını sağlamaktadır. Üretilen nonwoven tekstilin kalınlığı ve fiksaj derecesi su basıncının ayarlanması ile sağlanmaktadır.
2.2.3. Nonwoven Yüzeylerin Terbiyesi
Müşterinin arzusu ve taleplerine göre nonwoven tekstillerin özelliklerini modifiye etmek ve geliştirmek mümkündür. Bu amaçla sabitleştirme işlemenin önünden veya ardından yapılabilecek işlemlerde kullanılabilecek bir çok kimyasal madde bulunmaktadır. Bunların dışında nonwoven tekstil yüzeyinin fiksaj işleminden sonra görünümünü değiştirebilecek bir çok mekaniki işlem de vardır.
Terbiye işlemleri sonucunda nonwoven tekstil yüzeylerine güç tutuşur, su geçirmez, su itici, antistatik, hava geçirgen ve absorbe edici v.b. gibi birçok özellikler kazandırmak mümkündür. Ayrıca bu yüzeyleri boyamak, baskı yoluyla renklendirmek, kaplamak ve flok işlemlerine tabi tutmak ve diğer malzemeler ile lamine ederek birleştirmek mümkündür.
Nonwoven tekstil yüzeyleri üretiminin son aşaması olan terbiye (bitim) işlemlerinden geçtikten sonra hazır hale gelmiş olurlar. Bunlar rulo halinde sarılarak sevk edilirler. Bunları daha sonra üretilmek istenen ürünlerin tip ve özelliklerine göre keserek, kıvırarak, dikerek, yararak veya ısıl işlemlere tabi tutarak işlemek mümkündür.
Nonwoven tekstil yüzeylerinin üretiminde prensip olarak üç ana üretim adımı bulunmaktadır. Bunlar:
1. Tülbent üretimi
2. Tülbent tabakalarının sabitleştirilmesi (fiksaj)
3. Terbiye ve bitim işlemleri
2.2.1. Tülbent Üretimi
Tülbent üretimi liflerin ince düz veya hacimli bir tabaka halinde oryantasyonu ile başlar. Tülbent üretiminde kullanılan lifler çok kısa, kesikli veya sonsuz halinde olabilir. Tülbent üretimi için prensip olarak dört ana yöntem vardır.
· Kuru yolla tülbent eldesi
· Filamentlerden direk tülbent eldesi
· Yaş yolla tülbent eldesi
· Diğer yöntemler
2.2.1.1.Kuru Yolla Tülbent Üretimi
Kuru yolla tülbent eldesinde taraklarda tarama ile ve aerodinamik (hava akımı) yolla olmak üzere iki yol bulunmaktadır.
Taraklarda tülbent eldesi mekaniki bir yol olup, balyalardan alınan ştapel lifler önce açma ve harmanlama işlemlerini görür. Üretim sırasında liflerin sevki borular içerisinden hava akımı yardımıyla olmaktadır. Lifler açıldıktan ve iyi bir şekilde harmanlandıktan sonra bir yünlü veya pamuk tarağı ile taranır ve taraklardan tülbent halinde alınarak tülbent serme (katlama) sistemlerine sevk edilir.
Aerodinamik yolla tülbent (vatka) üretiminde, hava akımı yardımıyla sevk edilen çok kısa boylu lifler delikli emme tamburla üzerine tabakalar halinde tutunurlar ve liflerin karışık gelişigüzel bir vaziyette oryante edildiği ince vatka veya tülbent tabakaları halinde bir hasır üzerine alınırlar. Bu şekil elde edilen tülbentler, taraklarda üretilenlere göre daha az sık daha yumuşak ve izotrop (tabakalar halinde ayrılmayan bir yapıdır)
Kuru yolla tülbent üretim yöntemleri sırasında lifler tülbent içerisinde paralel, çapraz ve karışık formda oryante edilebilirler. Paralel lif oryantasyonlu tülbentlerin boyuna mukavemetleri ise düşüktür. Karışık ve çapraz lif oryantasyonlu tülbentlerde ise genellikle enine ve boyuna mukavemetler daha iyidir.
2.2.1.2.Yaş (ıslak) Yolla Tülbent Eldesi
Yaş yolla tülbent üretiminde prensip olarak; çok seyreltik durumdaki “lif/su” süspansiyonu içerisindeki lifler bir kanal veya hazne içerisindeki suda yüzdürülerek paralel konuma getirilir ve çıkışta kanallara boşaltılarak uzaklaştırılan sudan çok küçük gözenekli sonsuz transport bantları üzerine tülbent halinde alınırlar. Daha sonra bu tülbent tabakalar silindirler arasında sıkıldıktan sonra ön sabitleştirme amacıyla üzerlerine binder püskürtülür ve daha sonra kurutularak rulo halinde sarılırlar. Ön fiksaj işlemi görmüş tülbentle daha sonra uygun bir işlem adımında binder emdirme veya püskürtme yoluyla esas sabitleştirme işlemine tabi tutulurlar.
Yaş yolla tülbent üretim yöntemi liflerin tülbent içerisindeki oryantasyon durumları açısından daha esnektir. Burada karışıktan hemen hemen paralel konuma kadar lif oryantasyonunu sağlamak mümkündür. Karışık lif oryantasyonu yaş tülbentlerde mukavemet her yönden iyi olmaktadır. Bu yöntem ile doğal, sentetik ve mineral esaslı lifleri çalışma mümkündür.
2.2.1.3.Filamentlerden Direk Tülbent Üretimi
Bu yöntemde prensip olarak bir polimer granulatı extruderde eritilmekte ve düzelerden sonsuz (filament) lif halinde çekildikten sonra soğutulmakta ve sonsuz bir taşıma bandı üzerine düzgün bir tülbent tabaka halinde serilmektedir. Daha sonra bir ısıl işlem veya binder aplikasyonu ile filamentler birbirine yapışmaktadır.
Bu yönteme göre üretilen Nonwoven tekstil yüzeylerinin avantajı yüksek mukavemete sahip olmalarıdır.
2.2.1.4.Diğer Yöntemler ve Tülbent Üretimi
Burada prensip olarak lif eldesi, tülbent üretimi ve sabitleştirme işlemlerinin aynı yerde gerçekleştirildiği özel teknolojiler yer almaktadır.
Meltblown yönteminde düşük viskoziteli bir polimer madde düzelerden çok hızlı bir hava akımı ile ekstrukte edilmektedir. Bu durumda eriyik aynı anda lif parçaları şeklinde sabitleşmekte ve çok ince liflerden oluşmuş bir tülbent tabaka halini almaktadır.
Buharlaştırma (flash spinning) yönteminde ise polimer önce uygun bir çözücü içerisinde çözülür ve ardından alçak basınçlı bir kamaraya püskürtülür. Bu esnada çözücü madde uzaklaştırılır.geriye lif tutamları kalır. Bu lifler bir yüzey halinde biraraya getirilir ve sabitleştirilir.
2.2.2. Sabitleştirme – Fiksaj Yöntemleri
Daha önce belirtilen tülbent üretim yöntemlerinden biri ile oluşturulan tülbent tabakaları (veya vatka) henüz çok az bir mukavemete sahiptir. Mekaniki etkilere karşı dayanıklı değildir. O nedenle bu tülbentlerin herhangi bir şekilde sabitleştirilerek bir tekstil yüzeyi haline getirilmeleri gerekmektedir. O nedenle sabitleştirme adımı nonwoven tekstillerin üretiminde önemli adımlardan biridir. Hangi fiksaj yönteminin uygulanacağı mamulden kullanım sırasında istenen özelliklere bakılarak belirlenir. Bu konuda başlıca üç ana fiksaj yöntemi bulunmaktadır.
1. Kimyasal Fiksaj
2. Termik Fiksaj
3. Mekaniki Fiksaj
2.2.2.1.Kimyasal Fiksaj
Kimyasal yolla fiksajda ilk planda sıvı haldeki binder (yapıştırıcı) maddesinin tülbente emdirilmesi, püskürtülmesi veya basma yolu ile aplikasyonu anlaşılmaktadır. Bu iş için başlıca üç binder madde grubu bulunmaktadır. Bunlar:
- Akril polimeri ve kopolimerler
- Styrol-Butadien kopolimerleri
- Vinilasetat/Etilon kopolimeri’dir.
Su ile disperge edilebilen binder sistemleri en yaygın kullanıma sahip olup, toz halindeki ve köpük oluşturabilen binder maddeleri ve bazı durumlarda da organik çözeltiler kullanılabilmektedir.
Binder (yapıştırıcı) maddesinin tülbent malzemeye aplikasyonu çeşitli şekillerde olabilmektedir. Örneğin: Emdirme (empregnasyon), Püskürtme, Sürme (kaplama) veya binder maddelerinin tülbent tabaka üzerine noktalar halinde basılmasında olduğu gibi, diskontinü yöntemlerle de mümkündür. Basma yolu ile aplikasyon, eğer belli bir motif veya desen oluşturma söz konusu ise veya fonksiyonel nedenlerden dolayı liflerin bir kısmının bindersiz kalması isteniyor ise gündeme gelmektedir.
2.2.2.2. Termik Fiksaj (Kohezyon Yolu ile Fiksaj)
Bu yöntemde kontrol altında tutulabilen bir sıcaklıkta, bir bağlanma (yapıştırma) etkisini sağlayabilmek için termoplastik özellikteki belirli bağlayıcı sentetik lifler kullanılmaktadır.
Bazı durumlarda tülbent oluşturulmasında kullanılan liflerin kendisi yapıştırma görevini de yerine getirmektedir. Genellikle düşük erime sıcaklığına sahip olan ve bikomponent lifler tülbent üretimi sırasında belli oranlarda harmana karıştırılmaktadır. Bunlar üretimin ileriki aşamalarında binder görevi görmektedirler. Termik fiksaj için çeşitli yöntemler kullanılmaktadır.
Kalandırlama Yöntemi: Burada sıcaklık ve basıncın etkisi ile termoplastik özellikteki lifler veya binder maddesi plastikleşmekte ve böylece lifleri bağlama görevini yerine getirmektedir.
Sıcak hava ile fiksaj: Bu yöntemde fikse olmamış tülbentler üzerine sıcak hava püskürtülmekte ve bu esnada tülbent içerisinde bulunan, düşük erime sıcaklığına sahip bağlayıcı lifler eriyerek yanındaki komşu liflere bağlanmaktadır. Bu yöntem ile daha hacimli nonwoven tekstil yüzeyleri elde edilmektedir.
Tambur ile fiksaj yönteminde ise basınç ve sıcaklığın etkisi ile orta kalınlıkta nonwoven yüzeyler elde edilmektedir.
Ultraschall yöntemi: Bu yöntemde lif molekülleri desenlendirilmiş bir silindir altında ultraschall enerjisi etkisi altında tutulmaktadır. Bu durumda lifler temas noktalarında ısıtılmakta ve sonuçta eriyerek diğer lifleri yapıştırmaktadır.
2.2.2.3. Mekaniki Yol (sürtünme yolu) ile fiksaj
Mekaniki yolla fiksaj, fiziksel bir yüzey oluşturma şekli olup, liflerin birbirine sürtünmesi sonucunda mekaniksel bir bağlanma meydana gelmektedir. Mekaniki yolla sürtünme ile lifleri sabitleştirmek için iki yol vardır. Bunlar:
- İğneleme
- su jeti ile fiksaj
İğneleme yöntemi hemen hemen bütün lif türleri için uygundur. Burada kullanılan ucu tırtıklı özel iğneler, tülbent tabakaların içerisinden çok yoğun bir şekilde batıp, çıkarak sürtünme ve liflerin yer değiştirmeleri sonucunda birbirlerine dolaşmalarını , yani bir anlamda keçeleşmelerini ve stabil bir yüzey haline gelmelerini sağlamaktadır. Bu yöntem ile fiksajda, diğer yöntemlerden farklı olarak, mamulden beklenen özelliklere göre arzu edilen sayıda tülbent tabakası üst üste serilerek sabitleştirilebilmektedir.
Su jeti ile fiksajda; taraklardan veya aerodinamik yolla veya yaş yolla üretilen tülbent (veya vatka) tabakaları sabitleştirilebilmektedir. Bu yöntemde su düzelerinden yaklaşık 300 bar basınçla püskürtülen su iğneleri tülbent içerisindeki liflerin birbirlerine dolaşmasını sağlamaktadır. Üretilen nonwoven tekstilin kalınlığı ve fiksaj derecesi su basıncının ayarlanması ile sağlanmaktadır.
2.2.3. Nonwoven Yüzeylerin Terbiyesi
Müşterinin arzusu ve taleplerine göre nonwoven tekstillerin özelliklerini modifiye etmek ve geliştirmek mümkündür. Bu amaçla sabitleştirme işlemenin önünden veya ardından yapılabilecek işlemlerde kullanılabilecek bir çok kimyasal madde bulunmaktadır. Bunların dışında nonwoven tekstil yüzeyinin fiksaj işleminden sonra görünümünü değiştirebilecek bir çok mekaniki işlem de vardır.
Terbiye işlemleri sonucunda nonwoven tekstil yüzeylerine güç tutuşur, su geçirmez, su itici, antistatik, hava geçirgen ve absorbe edici v.b. gibi birçok özellikler kazandırmak mümkündür. Ayrıca bu yüzeyleri boyamak, baskı yoluyla renklendirmek, kaplamak ve flok işlemlerine tabi tutmak ve diğer malzemeler ile lamine ederek birleştirmek mümkündür.
Nonwoven tekstil yüzeyleri üretiminin son aşaması olan terbiye (bitim) işlemlerinden geçtikten sonra hazır hale gelmiş olurlar. Bunlar rulo halinde sarılarak sevk edilirler. Bunları daha sonra üretilmek istenen ürünlerin tip ve özelliklerine göre keserek, kıvırarak, dikerek, yararak veya ısıl işlemlere tabi tutarak işlemek mümkündür.
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)